| Home | Bolesti | Dijagnostika | Lijekovi | Radovi | Novosti | Linkovi |


Prijatelj projekta

SALBUTAMOL

ONTRIL®

sastav
mehanizam djelovanja
farmakokinetika
indikacije
doziranje
kontraindikacije
neželjena dejstva
interakcije se drugim lijecima
savjeti pacijentu

Fabrički zaštičeni nazivi: Ontril, Ventolin

SASTAV:
Salbutamol je selektivni simpatikomimetik koji stimuliše beta2 adrenergičke receptore u glatkoj muskulaturi bronha, uterusa i krvnih suda. Izaziva snažnu bronhodilataciju, vazodilataciju i dilataciju uterusa. U terapijskim dozama gotovo nema dejstva na beta1 adrenoreceptore u kardiovaskularnom sistemu, pa nema neželjena dejstva na srce i krvne sude kao neselektivni beta stimulatori izoprenalin i orciprenalin.

MEHANIZAM DEJSTVA
Mehanizam dejstva salbutamola zasniva se na stimulaciji adrenergičnih beta2 receptora. Adrenergični beta2 receptori se nalaze na spoljnjoj membrani ćelija efektornog organa i u vezi su sa adenil ciklazom preko regulatornog proteina. Stimulacijom adenilne ciklaze salbutamol povećava koncentraciju cikličnog adenozin monofosfata (CAMP-a), čime pomaže fosforilaciju i povećava deponovanje kalcijuma u ćeliji. Smanjenje koncentracije intracelularnog kalcijuma, neophodnog za proces kontrakcije, dovodi do smanjenja tonusa glatke muskulature bronha i uterusa, inhibicije oslobađanja medijatora alergijske reakcije iz mastocita, kao i do nekih metaboličkih efekata (glikoneogeneza, povećanje slobodnih masnih kiselina u krvi). Salbutamol ima produženo bronhodilatatorno dejstvo jer ne podliježe razgradnji pod uticajem kateho-orto-metil-transferaze.


FARMAKOKINETIKA
Salbutamol se poslije oralne primjene brzo i kompletno resorbuje iz probavnog-gastrointestinalnog trakta (GIT-a). Početak dejstva nastupa za 15-30 minuta, maksimum dostiže za 2 - 3 sahata, a održava se 6 - 8 sahata. Poslije inhalacije Ventolin se iz bronhija resorbuje postepeno (jedan dio se proguta sa pljuvačkom i resorbuje iz GIT-a). Dejstvo nastupa za 5 -15 minuta od inhalacije, maksimum dostiže za 1 - 2 sahata, a održava se tokom 2 - 5 sahata. Ventolin se u velikom procentu metaboliše u jetri (50 - 60% prvim prolazom). Eliminiše se urinom i fecesom u nepromenjenom obliku i u obliku metabolita. Oko 65 - 90% oralne doze eliminiše se tokom 3 dana, a najveći dio tokom prva 24 sahata (oko 60% u obliku metabolita). Oko 4% oralne doze izlući se fecesom. Oko 80 - 100% inhalirane doze Ventolina izlući se urinom za 72 sata. Vrijeme polueliminacije salbutamola je 2,7 - 5 sahata.

INDIKACIJE:
Glavne:

  • Spriječavanje i suzbijanje bronhospazma u svim oblicima bronhijalne astme, hroničnog bronhitisa i emfizema pluća.
  • Bronhoopstruktivni sindrom u svim oblicima bronhi- jalne astme, spastickog bronhitisa i bronhioloitisa.
  • Bronhospazam neastmaticne etiologije

Sporedne: Nekomplikovani prijeevremeni porođaj

DOZIRANJE I NAČIN PRIMJENE.
Oralna terapija bronhospazma:
Odrasli i djeca iznad 12 godina: 3-4 x 1 - 2 tablete ili kahvene kašikice sirupa. Najviše 4x4 tablete ili kahvene kašikice sirupa dnevno.
Djeca 2 - 6 godina: 3 x 0,1 mg/kg tjelesne mase, maksimalno 6 mg dnevno.
6 -12 godina: 3-4 x 1 tabletu ili kahvenu kašikicu sirupa.

Kod nekomplikovanog prijevremenog porođaja: 2 tablete svakih 6 - 8 sahata.

Inhalaciono pomoću aerosola:
Kod akutnog napada:
1 - 2 doze od 0,1 mg (odrasli)
1 dozu od 0,1 mg (deca)

U hroničnoj terapiji:
3 - 4 x po 2 doze od 0,1 mg (odrasli)
3-4 x 1 dozu od 0,1 mg (djeca)

Za profilaksu astme izazvane naporom:
1 dozu od 0,2 mg (odrasli)
1 dozu od 0,1 mg (djeca)

Pomoću nebulizatora:
Odrasli i djeca iznad 12 godina: 3 - 4 x 2,5 mg
Djeca 2 - 6 godina: 1,25 - 2,5 mg na 4 - 6 sahata.
6 - 12 godina: 2,5 mg na 4 - 6 sahata.

Rastvor za inhalaciju se primjenjuje pomoću specijalnog aparata (nebulizatora) uglavnom u bolničkim uslovima. Rastvor se priprema neposredno prije primjene razblaživanjem 0,5%-og rastvora salbutamola u fiziološkom rastvoru. Za intermitentnu primjenu 0,5 ml Ventolin rastvora za inhalaciju razblaži se dodatkom fiziološkog rastvora sa 3 ml. Za kontinuiranu primenu 1 - 2 ml Ventolin rastvora za inhalaciju razblaži se dodatkom fiziološkog rastvora do 100 ml. Kontinuirana inhalacija primenjuje se brzinom od 1 - 2 mg na sahat.

KONTRAINDIKACIJE:
Ventolin je kontraindikovan u osoba alergičnih na salbutamol.
Ventolin sa posebnom opreznošću treba primjenjivati u bolesnika sa kardiovaskularnim poremećajima (uključujući ishemijsku bolest srca, hipertenziju, aritmije), hipertireozom, dijabetesom, u prvom trimestru trudnoće. Velike doze salbutamola mogu izazvati simptome dijabetesa i ketoacidozu.

NEŽELJENA DEJSTVA:
Neželjena dejstva Ventolina u terapijskim dozama su veoma rijetka. Kao posljedica osjetljivosti pojedinih bolesnika na stimulatore beta adrenergickih receptora javlja se tremor skeletne muskulature koji je ovisan o dozi. Osim toga, mogu da se jave tahikardija, hipokalijemija, grči mišića.
Sva neželjena dejstva su uglavnom posljedica neprilagođene doze i mogu se izbjeći smanjenjem doze.
U slućaju predoziranja javljaju se simptomi izraženijih neželjenih dejstava salbutamola. U torn slučaju treba isprati želudac i oprezno primeniti farmakoloski antidot, tj. selektivni beta blokator (npr. metoprolol). Beta blokator mora da se primeni pažljivo, izbegavajući visoke doze, jer može izazvati bronhospazam.

INTERAKCIJA SA DRUGIM LIJECIMA:

Antidepresivi
(triciklični iMAO) ..................
potenciranje dejstva salbutamola na kardiovaskularni sistem (moguća fatalna hipotenzija)
Antihipertenzivi i diuretici ........ smanjenje antihipertenzivog efekta
Beta blokatori
(i oftalmoloski oblici) .............
antagonističko dejstvo oba lijeka
Digitalis glikozidi ....... rizik od srčane aritmije (neohodnoje pratiti srčani ritam uz EKG)
Inhalacioni anestetici... senzibilizacija miokarda na dejstvo salbutamola
Levodopa............. potenciranje srčane aritmije, neophodna redukcija doze salbutamola
Nitrati............... smanjenje antianginalnog efekta nitrata
Ritodrin ............. potenciranje terapijskih i neželjenih dejstava oba lijeka ill samo ritodrina
Teofilin i drugi ksantini .... značajno pojačanje rada srca i opasnost od supraventrikularne aritmije; potenciranje CNS stimulacije
Tireoidni hormoni ...... pojačanje dejstva oba lijeka; povećan rizik od koronarne insuficijencije

 

SAVJETI BOLESNIKU
Lijek početi uzimati na ljekarski savjet. Bolesniku savjetovati da u slučaju teže gastrointestinalne podnošljivosti lijek uzima sa hranom, da se pridržava propisane doze i da u slučaju izostanka terapijskog efekta, samoinicijativno ne povećava dozu, većc da se obrati ljekaru. Također se, u slučaju pojave neželjenih efekata lijeka, treba odmah javi ljekaru radi korigiranje doze. U slučaju propuštene doze lijek treba uzeti što prije, ali da se ne remeti propisani ritam uzimanja lijeka i da se doza ne duplira.

Upozorenje: sadržaji su isključivo informativnog karaktera i ne mogu zamijeniti ljekarske savjete i upute ! HealthBosnia.com - ima autorska prava na ovu stranu. Svako objavljivanje teksta ili dijelova ovog teksta je moguće samo uz saglasnost HealthBosnia.com © 1999-2008, by HealthBosnia.com ALL RIGHTS RESERVED. E-mail i kontakt