| Home | Bolesti | Dijagnostika | Lijekovi | Radovi | Novosti | Forum | Linkovi |
luk

Kravlje ludilo i Creutzfeldt - Jakobova bolest

Šta je CJD?
Simptomi
Dijagnoza

Uzroci
Kako se prenosi?
Liječenje
Kako je izbjeći?
Literatura
Autori
Radovi na ovu temu...

Kravlje ludilo i Creutzfeldt-Jakobova bolest su bolesti za koje se predpostavlja da su izazvane proteinskim infektivnim partikulima tj. česticama zvanim prioni. Prva od navedenih je bolest goveda, a druga se javlja kod čovjeka. Spadaju u transmitivne spongiformne encefalopatije ( TSE ) što bi u prevodu značilo: "prenosna oboljenja mozga, tokom kojih se u njemu stvaraju šupljikave tvorevine, te postaje nalik na spužvu." Zajedničko im je to što se manifestiraju progresivnome degeneracijom mozga, a bolest redovno završava smrću.

Uspostavljena je veza između Kravljega ludila ( Bovine spongiformne encefalopatije-BSE) i nove varijante tzv. n.v.Creutzfeldt- Jakobove bolesti (nv-CJD ili v-CJD) koji se prvenstveno javlja kod mladih osoba i smatra se da je vezan za ishranu. "Optuženi" su hamburgeri, viršle, kobasice i drugi produkti koji u sebi sadrže dijelove mozga i kičmene moždine zaraženih goveda.

Tabela 1. Prijavljeni slučaji bovine spongiforme encefalopatije u Velikoj Britaniji i ostalim zamljama
(do decembra 2000. god)

Zemlja

br. slučaja

uvezeni slučaji

ukupno


Velika Britanija

180,376

0

180,376

Republika Irska

487

12

499

Portugal

446

6

452

Švajcarska

363

0

363

Francuska

150

1

151

Belgija

18

0

18

Holandija

6

0

6

Linthenštajn

2

0

2

Denska

1

1

2

Luksemburg

1

0

1

Njamačka

3

6

9

Oman

0

2

2

Italija

0

2

2

Španija

0

2

2

Kanada

0

1

1

Foklandska ostrva (UK)

0

1

1

Azorska ostrva (Portugal)

0

1

1


Podaci Organizacije za Međunarodne Epizoonoze (Paris) i Ministarstva agrikulture, ribarstva i prehrane (Velika Britanija).

 

Table 3. Hronologija variante Creutzfeld-Jakob-ove bolesti (vCJD) u Velikoj Britaniji i ostalim evropskim zemljama do decembra 2000. god.


Godina pojavljivanja

Velika Britanija

Francuska

Irska


1994

8

1

1995

10

1996

11

1997

14

1998

17

1999a

20 (+4)

1 (+1)

1

2000a

1 (+2)


a - zagrade pokazuju još uvijek žive osobe sa najvjerovatnijom vCJD i čija dijagnoza se još nije potvrdila neuropatološkom metodom. Datumi predstavljaju godinu pojave bolesti, a ne datume smrti.

Što je Creutzfeldt-Jakobova bolest

Creutzfeldt-Jakobova bolest (CJD) je rijetka, degenarativna, nepromjenjiva, kobna bolest mozga. Javlja se kod jedne osobe na milion ljudi, širom svijeta. Najveći broj slučaja je registrovan u velikoj Britaniji.
Bolest su prvi opisali njemački neuropatolozi, Hans Gerhard Creutzfeldt 1920. godine i godinu dana kasnije, neovisno od njega, Alfons Jakob.
CJD se obično pojavljuje u kasnijim godinama života i razvija se brzim tokom. Prvi simptomi se, uglavnom javljaju kod ljudi starijih od 60 godina, a oko 90% pacijenata umire u prvoj godini. U ranoj fazi bolesti, kod pacijenata se javljaju simptomi u vidu gubitka pamćenja
, promjena u ponašanju, poremećaja vida i nedostatka koordinacije. Kako bolest napreduje, postaje izrazito mentalno propadanje, javljaju se nehotične kretnje, sljepilo, slabost ekstremiteta, a može doći i do kome.
Postoje tri osnovne kategorije CJD-a:

  • U sporadičnom CJD-u, bolest se javlja čaki ako osoba nema poznatih faktora rizika za oboljenje. Ovo je najprostiji tip CJD-a i obuhvata najmanje 85% slučaja.
  • U nasljednom CJD-u, osoba ima porodičnu historiju bolesti i/ ili testove pozitine
    na genetske promjene povezane sa CJD-om. Oko 5-10% slučaja u SAD-u su nasljedni.
  • U stečenom CJD-u, bolest se prenosi izlaganjem i kontaktom sa tkivima mozga i drugih dijelova nervnoga sistema. To se obično dešava tokom izvjesnih medicinskih procedura.

Nema dokaza da se oboljenje prenosi običnim kontakatom sa pacijentima zaraženim CJD-om. Otkako je 1920 CJD prvi put opisan, više od 1% slučaja su stečeni.
CJD pripada porodici ljudskih i životinjskih bolesti poznatih kao transmisivne spongiformne encefalopatije (TSE). Spongiformno (izgleda spužve) se odnosi na karakteristične pojave u zaraženome mozgu koji postaje ispunjen u rupama, što posmatrano pod mikroskopom liči na sunđer. CJD je najprostija bolest od poznatih ljudskih TSEs-a. Ostale ljudske TSEs uključuju kuru, kobnu porodičnu nesanicu (Fatal Familiar Insomnia -FFI) i Gertsman-Straussler-Scheinker bolest (GSS). Kuru je identifikovan kod ljudi u izdvojenim plemenima u Papua Nova Gvineja i gotovo je isčeznula. Kobna porodična nesanica i GSS su izuzetno rijetke nasljedne bolesti, pronađene kod svega nekoliko porodica u svijetu. Druge TSE su pronađene kod specifičnih životinjskih vrsta. One uključuju bovinu spongiformnu encefalopatiju (BSE), koje su pronađene kod krava i odnose se na bolest “ludih krava”; te zasebni oblici encefalopatije kod ovaca i kanadske kune. Slične bolesti su se javile kod sjevernih jelena, i egzotičnih životinjskih vrsta u zoo vrtovima.

HealthBosnia.com - ima autorska prava na ovu stranu. Svako objavljivanje
teksta ili dijelova ovog teksta je moguće samo uz saglasnost HealthBosnia.com
© 1999-2001, by HealthBosnia.com, e-mail medmaster@koming.com. ALL RIGHTS RESERVED.